Trầm Cảm Ở Tuổi Dậy Thì: Dấu Hiệu Nhận Biết Và Điều Trị

Trầm cảm ở tuổi dậy thì đang trở nên phổ biến trong những gần đây. Nguyên nhân chủ yếu là do thay đổi hormone, áp lực trong việc học, bất đồng với gia đình, nhà trường, bạn bè,… Nếu để kéo dài, trầm cảm có thể gây ra nhiều ảnh hưởng nặng nề, thậm chí gia tăng nguy cơ tự hại và tự sát ở trẻ. 

trầm cảm ở tuổi dậy thì
Trầm cảm ở tuổi dậy thì là một trong những rối loạn tâm thần tiềm ẩn nhiều nguy cơ và biến chứng

Trầm cảm ở tuổi dậy thì là bệnh gì?

Trầm cảm ở tuổi dậy thì là một dạng rối loạn cảm xúc xảy ra ở trẻ từ 10 – 17 tuổi. Bệnh lý này đặc trưng bởi sự giảm thấp của cảm xúc đi kèm với hiện tượng tư duy và hành động bị ức chế. Biểu hiện thường gặp nhất là cảm giác buồn chán, tiêu cực kéo dài, dần mất đi các hứng thú đối với những hoạt động bên ngoài, kể cả các trò chơi, lĩnh vực đã từng yêu thích.

Trong những năm gần đây, tỷ lệ người bị trầm cảm tăng lên đáng kể – nhất là ở trẻ em trong độ tuổi dậy thì, phụ nữ mang thai và sau khi sinh. So với người lớn, nhận thức và nhân cách của trẻ chưa phát triển hoàn chỉnh nên trầm cảm gây ra những ảnh hưởng vô cùng nặng nề.

Dưới tác động của sự thay đổi hormone, trẻ sẽ trở nên nhạy cảm hơn với lời nói của người khác và những sự kiện, tình huống xảy ra trong cuộc sống. Vì vậy, gia đình và nhà trường cần có sự quan tâm đặc biệt đến trẻ ở độ tuổi dậy thì, nhất là trẻ có các vấn đề tâm lý.

Dậy thì là giai đoạn “nổi loạn” vì trẻ đã bắt đầu nhận thức được “cái tôi” và luôn muốn khẳng định cá tính, suy nghĩ của bản thân. Do đó, biểu hiện trầm cảm trong giai đoạn này sẽ tương đối phức tạp và điều trị cũng gặp nhiều khó khăn. Nếu không có sự nâng đỡ từ gia đình, trầm cảm trong giai đoạn dậy thì có thể dẫn đến nhiều hệ lụy và khiến trẻ bước vào tuổi trưởng thành với sự méo mó về nhân cách.

Các nguyên nhân, yếu tố gây bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì

Bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì có thể xuất phát từ rất nhiều nguyên nhân. Trong đó, luôn có vai trò của sự thay đổi về hormone. Việc gia tăng hormone trong giai đoạn này khiến trẻ trở nên nhạy cảm hơn với lời nói của người khác và những sự kiện xảy ra trong cuộc sống. Tuy nhiên các chuyên gia cho rằng, trầm cảm chỉ phát triển khi trẻ có sẵn những yếu tố gây bệnh (di truyền, sự mất cân bằng của các yếu tố nội sinh, đặc điểm tính cách,…).

trầm cảm ở tuổi dậy thì
Áp lực, căng thẳng kéo dài là nguyên nhân chủ yếu khiến cho trẻ ở tuổi dậy thì thường rơi vào tình trạng trầm cảm.
  • Áp lực từ học tập: Những đối tượng đang ở tuổi dậy thì thường xuyên phải chịu nhiều áp lực đến từ việc học tập, thi cử. Các bậc phụ huynh đôi khi đặt mục tiêu quá lớn cho con cái, khiến trẻ bị ám ảnh về điểm số, cảm thấy căng thẳng trước mỗi kì thi. Nếu tình trạng này kéo dài và không được giải quyết sẽ khiến cho trẻ dễ rơi vào trạng thái buồn bã sâu sắc, tự cô lập và khép mình dẫn đến trầm cảm.
  • Thiếu sự đồng cảm, quan tâm: Trẻ bước vào tuổi dậy thì thường sẽ rất dễ nhạy cảm và cần nhiều sự quan tâm, đồng cảm từ cha mẹ, người thân, bạn bè. Lúc này trẻ sẽ dần thay đổi về ngoại hình, cảm xúc, nhận thức nên thường cảm thấy lo lắng và hoang mang. Nếu các bậc phụ huynh không trang bị đầy đủ kiến thức cho trẻ hoặc thờ ơ, vô tâm sẽ khiến trẻ có các triệu chứng của trầm cảm.
  • Do sự thay đổi đột ngột của hormone: Dậy thì là giai đoạn cơ thể sẽ có sự thay đổi hormone một cách đột ngột. Điều này ảnh hưởng đáng kể đến tính cách, hành vi, cảm xúc và khiến trẻ trở nên nhạy cảm hơn bình thường. Đây được xem là yếu tố quan trọng, luôn có mặt trong cơ chế bệnh sinh của trầm cảm ở tuổi dậy thì.
  • Ảnh hưởng từ gia đình: Theo nghiên cứu thì những người được sống trong gia đình hạnh phúc, môi trường sống lành mạnh sẽ ít có nguy cơ mắc phải bệnh trầm cảm. Ngược lại, trẻ được sinh ra và lớn lên trong một gia đình thường xuyên mâu thuẫn, cha mẹ không hạnh phúc sẽ dễ làm cho tâm lý của trẻ nhỏ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Ngoài ra, nếu gia đình xảy ra biến cố như mất đi người thân, cha mẹ ly hôn, bạo lực gia đình,…cũng làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì.
  • Lối suy nghĩ cực đoan: Dậy thì là giai đoạn trẻ có sự thay đổi rõ rệt về thể chất, cách nhìn nhận và nhận thức. Nếu không được giáo dục lành mạnh, trẻ có thể hình thành lối suy nghĩ cực đoan và sai lầm. Khi nhận thấy thực tế không như bản thân hình dung, không ít trẻ tự cô lập, khép kín dẫn đến trầm cảm và nhiều rối loạn tâm thần khác.
  • Các yếu tố nguy cơ: Ngoài những nguyên nhân trên, trầm cảm ở tuổi dậy thì cũng có xảy ra khi có một số yếu tố nguy cơ như tổn thương thực thể ở não bộ (chấn thương sọ não, viêm não, u não,…), rối loạn các chất nội sinh bên trong não bộ, tiền sử gia đình bị trầm cảm, tính cách nhút nhát, tự ti, hay lo âu, sống khép kín, thiếu kỹ năng giao tiếp, trẻ có từng có tiền sử mắc các rối loạn tâm thần, rối loạn hành vi,…

Về cơ bản, các chuyên gia vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây ra bệnh trầm cảm ở trẻ trong độ tuổi dậy thì. Tuy nhiên, tất cả đều ủng hộ giả thuyết bệnh lý này là kết quả do sự tương tác qua lại, phức tạp giữa các yếu tố nội sinh và ngoại sinh. Đây cũng là lý do vì sao cùng được giáo dục bằng một phương pháp, có chế độ ăn, cách chăm sóc,… tương đồng nhưng chỉ có một số trẻ phát triển chứng trầm cảm và mức độ trầm cảm cũng có sự khác biệt rõ rệt.

Chuyên gia tâm lý Bùi Thị Hải Yến: Chia sẻ chủ đề Nên dịu dàng hay nghiêm khắc với con ở tuổi teen

Dấu hiệu nhận biết trầm cảm ở tuổi dậy thì

Căn bệnh trầm cảm có thể xuất hiện ở bất kì đối tượng nào, dù là trẻ em, người trưởng thành hay người lớn tuổi. Ở độ tuổi dậy thì, biểu hiện của bệnh trầm cảm sẽ trở nên phức tạp hơn do có sự kết hợp với hành vi nổi loạn và cảm xúc bất ổn. Tuy nhiên nhìn chung, trẻ mắc chứng bệnh này sẽ có những biểu hiện chính sau:

1. Khí sắc u buồn – Biểu hiện đặc trưng của bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì

Khí sắc u buồn là biểu hiện điển hình của bệnh trầm cảm nói chung và trầm cảm ở tuổi dậy thì nói riêng. Khi mắc chứng bệnh này, trẻ sẽ có biểu cảm khuôn mặt buồn bã, u uất, lời nói và hành vi đều thể hiện rõ khí sắc trầm buồn. Theo thời gian, mức độ buồn bã sẽ trở nên sâu sắc hơn khiến trẻ đánh mất tất cả các cảm xúc tích cực như vui tươi, lạc quan, hạnh phúc, hưng phấn,…

biểu hiện trầm cảm tuổi dậy thì, bài test tâm lý ở tuổi dậy thì
Khí sắc trầm buồn là dấu hiệu điển hình của bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì

2. Mất dần hứng thú

Những đối tượng bị trầm cảm ở tuổi dậy thì thường sẽ không còn hứng thú đối với các hoạt động diễn ra xung quanh, ngay cả những sở thích từng yêu thích trước đây. Trẻ thường muốn cô lập mình, không muốn tiếp xúc hoặc giao tiếp với bất kì ai, đặc biệt là những nơi đông người, nhiều tiếng ồn. Những đối tượng này thường sẽ có xu hướng muốn thu mình lại, tự tạo cho mình một vỏ bọc, tránh khỏi sự chú ý của những người xung quanh.

3. Thất vọng và tự ti về bản thân

Khi mắc chứng trầm cảm, trẻ ở độ tuổi dậy thì thường có cảm giác tội lỗi, luôn cảm thấy thất vọng về bản thân. Từ đó trẻ hầu như không muốn thực hiện bất kì công việc gì, kể cả học tập. Tình trạng này sẽ khiến cho trẻ trở nên tự ti, không còn tin tưởng vào bản thân, mất dần niềm tin vào cuộc sống, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quá trình học tập và tương lai.

4. Khó tập trung, hay quên – Dấu hiệu trầm cảm nhẹ ở tuổi dậy thì

Những trẻ đang ở tuổi dậy thì thường có trí nhớ khá ổn định, tuy nhiên các đối tượng bị trầm cảm lại bị suy giảm trí nhớ trầm trọng. Trẻ gặp nhiều khó khăn để tập trung vào học tập hoặc các công việc khác. Triệu chứng này tác động trực tiếp đến quá trình học tập của trẻ, làm thành tích học tập bị giảm sút đáng kể, ngoài ra còn gây ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày, sinh hoạt và sức khỏe.

5. Bi quan về tương lai

Sự giảm thấp của cảm xúc do trầm cảm khiến trẻ trở nên bi quan về tương lai, cảm thấy cuộc sống nhàm chán và tẻ nhạt. Trẻ có thể bộc lộc dấu hiệu này thông qua lời nói với bạn bè, thầy cô và bố mẹ. Bi quan về tương lai khiến trẻ buông xuôi hiện tại, không muốn học tập, vui chơi và có xu hướng tự khép mình.

6. Hay chống đối và dễ cáu kỉnh

Một dấu hiệu dễ nhận biết đối với những trẻ đang mắc chứng trầm cảm tuổi dậy thì đó chính là hành vi chống đối, luôn phản kháng với những ý kiến, lời khuyên của cha mẹ hoặc những người bên cạnh. Trẻ không muốn tiếp thu ý kiến hay bất kì lời góp ý nào. Ngoài ra, một số trường hợp còn có dấu hiệu nổi loạn, lời nói và cách hành xử bị thay đổi một cách đột ngột. Thống kê cho thấy, trẻ bị trầm cảm ở độ tuổi dậy thì có thể đi kèm với chứng rối loạn hành vi và rối loạn tăng động giảm chú ý.

trầm cảm ở tuổi dậy thì
Những trẻ đang mắc chứng trầm cảm tuổi dậy sẽ dễ có hành vi chống đối, không muốn lắng nghe

Ngoài ra, dưới tác động của hormone, trẻ ở tuổi dậy thì cũng trở nên nhạy cảm và dễ nổi nóng, cáu kỉnh hơn bình thường. Trẻ có thể bộc lộ rõ sự khó chịu khi người khác hỏi thăm hoặc đưa ra đề nghị. Thậm chí có thể nổi nóng nếu bố mẹ yêu cầu trẻ phải thực hiện một số hành vi mà trẻ không cảm thấy thoải mái.

7. Nhạy cảm với những lời phê bình

Trẻ em ở độ tuổi từ 11 đến 14 tuổi là độ tuổi nhạy cảm nhát, bởi vì lúc này trẻ dần phát triển và nhận thức được hành vi của bản thân. Đặc biệt hơn là những trường hợp bị trầm cảm, họ sẽ cảm thấy khó chịu và nhạy cảm với những lời chê bai, phê bình, xúc phạm. Nếu trẻ thường xuyên nhận được những lời nói tiêu cực, ác ý có thể khiến cho trẻ càng trở nên tự ti, cảm thấy bản thân không làm được việc gì, tự trách chính mình.

8. Tự hại – Biểu hiện trầm cảm ở tuổi dậy thì cần phải chú ý

Tự hại là các hành vi tự làm đau tinh thần và thể chất của bản thân. Các hành vi có thể là tự đánh vào mặt, đập đầu vào tường, tự cào cấu, dùng dao rạch tay,… Ngoài ra, trẻ cũng có thể tự gây đau khổ bằng cách tưởng tượng bản thân đang phải đối mặt với những tình huống nguy hiểm và kinh sợ. Các hành vi tự hại rất phổ biến ở thanh thiếu niên, đặc biệt ở trẻ bị rối loạn lo âu và trầm cảm.

Khác với cảm nhận của người bình thường, hành vi tự hại ở trẻ bị trầm cảm giúp giải phóng sự buồn bã, cảm giác tội lỗi và thất vọng về bản thân. Tuy nhiên, cảm giác này chỉ xảy ra trong một thời gian ngắn. Chính vì vậy, trẻ thường có xu hướng lặp đi lặp lại hành vi tự hại để giải tỏa. Theo các chuyên gia, hành vi này thực chất là cách phản kháng non nớt của trẻ khi phải đối mặt với những vấn đề, áp lực trong cuộc sống nhưng không thể giãi bày với bố mẹ, bạn bè và những người xung quanh.

9. Nghĩ đến cái chết – Dấu hiệu bệnh trầm cảm nặng ở tuổi dậy thì

Có ý nghĩ, hành vi tự sát là biểu hiện nặng của bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì. Trẻ thường xuyên suy nghĩ về cái chết, tùy vào mức độ bệnh mà các ý nghĩ và hành vi nỗ lực tự sát có thể gia tăng nhiều hơn. Đặc biệt là đối với những trẻ tuổi dậy thì thì dấu hiệu này càng trở nên mạnh mẽ, trẻ luôn muốn tự giải thoát chính mình tránh khỏi những áp lực, căng thẳng. Những hành vi muốn tự sát có thể xuất hiện với nhiều hình thức khác nhau nên gia đình cần phải đặc biệt quan tâm đến trẻ.

Ảnh hưởng của bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì

Trầm cảm ở tuổi dậy thì phổ biến không kém trầm cảm khi mang thai, sau khi sinh,… Theo các chuyên gia nhận định, dậy thì là giai đoạn rất phức tạp với sự thay đổi đột ngột của hormone, thể chất, cảm xúc, suy nghĩ, cách nhìn nhận và tính cách. Do đó, bố mẹ có thể bỏ qua các biểu hiện bất thường ở trẻ nếu không nhiều dành thời gian quan tâm và chú ý đến con cái.

Ảnh hưởng đầu tiên của bệnh trầm cảm là khiến trẻ giảm khả năng học tập do tư duy chậm chạp, giảm trí nhớ và khả năng tiếp thu. Ngoài ra, tình trạng giảm và mất hứng thú cũng ảnh hưởng đáng kể đến hiệu suất học tập. Nếu trầm cảm có liên quan đến kết quả học tập, tình trạng này còn làm gia tăng mức độ buồn bã, chán nản, bi quan, đồng thời khiến trẻ hình thành cảm giác tội lỗi, tự ti,…

dấu hiệu bệnh trầm cảm nặng ở tuổi dậy thì
Trầm cảm nặng ở tuổi dậy thì có thể dẫn đến các hành vi tự hủy hoại như tự đập đầu, tự đánh vào mặt, tự rạch tay,…

Với kinh nghiệm và kỹ năng sống còn hạn chế, trẻ có thể phản kháng với các ý nghĩ bi quan và sự buồn bã sâu sắc theo những cách tiêu cực nhất như tự rạch tay, tự nhốt mình trong phòng, sử dụng rượu bia, chất kích thích,… Những hành vi này rất dễ bị hiểu nhầm là hành vi nổi loạn của tuổi dậy thì. Do đó thay vì nhận được sự quan tâm và chia sẻ, trẻ có thể phải đối mặt với những lời chì chiết, trách móc vô cùng nặng nề.

Đa phần trẻ ở tuổi dậy thì đều không chủ động tìm gặp bác sĩ vì hạn chế tài chính và bị quản lý chặt chẽ bởi gia đình, nhà trường. Vì vậy nếu không được phát hiện sớm, trẻ có thể phải đối mặt với nhiều vấn đề, bao gồm cả tử vong do hành vi tự sát.

Ngoài ra, trầm cảm cũng ảnh hưởng đến quá trình phát triển nhân cách của trẻ. Thực tế cho thấy, những vấn đề tâm lý xảy ra trong giai đoạn dậy thì là nguồn cơn của rối loạn nhân cách và hàng loạt các rối loạn tâm thần ở tuổi trưởng thành.

Chuyên gia tâm lý Bùi Thị Hải Yến: Chủ đề Hãy chủ động kết nối lại với con cái

Chẩn đoán trẻ ở tuổi dậy thì bị trầm cảm

Trầm cảm ở tuổi dậy thì có thể bị nhầm lẫn với rối loạn hành vi, rối loạn tăng động giảm chú ý, rối loạn lo âu, rối loạn lưỡng cực và các rối loạn tâm thần khác. Chính vì vậy, trẻ có các biểu hiện trầm cảm sẽ phải thực hiện bài test và một số xét nghiệm cần thiết.

bài test trầm cảm ở tuổi dậy thì
Bài test trầm cảm ở tuổi dậy thì được thực hiện nhằm xác định nguy cơ và đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh
  • Khám lâm sàng: Bước đầu tiên, bác sĩ sẽ khám lâm sàng để đánh giá nguy cơ mắc bệnh ở trẻ. Quá trình khám bao gồm nhiều bước như khai thác triệu chứng, tiền sử gia đình, các yếu tố nguy cơ (có bị stress, sang chấn tâm lý, sử dụng rượu bia, mắc bệnh mãn tính, nan y, lạm dụng thuốc an thần,…).
  • Bài test trầm cảm ở tuổi dậy thì: Bài test trầm cảm ở tuổi dậy thì bao gồm các bộ câu hỏi nhằm khai thác triệu chứng mà trẻ gặp phải. Các câu hỏi thường xoay quanh những vấn đề như chán ăn, tránh mặt gia đình, bạn bè, có thấy tội lỗi và thường xuyên khóc lóc hay không,… Câu trả lời thường là có – không hoặc các cụm từ thể hiện tần suất/ mức độ. Thông qua bài test trầm cảm ở tuổi dậy thì, các bác sĩ có thể đưa ra chẩn đoán xác định và đánh giá được mức độ nghiêm trọng của bệnh.
  • Các xét nghiệm cận lâm sàng: Ngoài ra, trẻ cũng sẽ được chỉ định thực hiện một số xét nghiệm cận lâm sàng để có thêm dữ liệu chẩn đoán và phân biệt một số khả năng khác có thể xảy ra. Các xét nghiệm cận lâm sàng phổ biến bao gồm xét nghiệm máu, xét nghiệm chức năng gan, thận, CT/ MRI sọ não, điện não đồ, điện tim,…

Tương tự như trầm cảm ở những đối tượng khác, trầm cảm ở tuổi dậy thì sẽ được chẩn đoán dựa trên tiêu chuẩn DSM-5 hoặc ICD-10. Thông qua quá trình chẩn đoán, bác sĩ có thể xác định được bệnh lý mà trẻ đang phải đối mặt và đánh giá được mức độ trầm cảm để đưa ra phương án điều trị phù hợp nhất.

Các phương pháp điều trị trầm cảm ở tuổi dậy thì

Sau khi thăm khám và chẩn đoán tình trạng bệnh, các bác sĩ chuyên khoa sẽ hướng dẫn và tư vấn về phương pháp điều trị. Thông thường, những tình trạng bị trầm cảm ở tuổi dậy thì mức độ nhẹ sẽ được trị liệu tâm lý và áp dụng các biện pháp tự cải thiện. Tuy nhiên, những trường hợp nghiêm trọng hơn bắt buộc phải kết hợp với sử dụng thuốc để kiểm soát triệu chứng và ngăn ngừa bệnh tái phát.

Về cơ bản, các phương pháp điều trị mang đến hiệu quả rõ rệt đối với bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì. Nhưng để giúp trẻ vượt qua chứng bệnh này hoàn toàn, luôn cần sự nâng đỡ tinh thần từ gia đình, thầy cô và bạn bè.

1. Cách chữa trầm cảm ở tuổi dậy thì tại nhà

Khi các triệu chứng của bệnh còn ở mức độ nhẹ, tần suất xuất hiện, các phương pháp cải thiện ngay tại nhà có thể mang lại cải thiện rõ rệt. Đối với những trường hợp nặng hơn, các biện pháp này cũng góp phần giảm nhẹ triệu chứng và nâng đỡ tinh thần cho trẻ.

Một số biện pháp chữa trầm cảm ở tuổi dậy thì tại nhà:

  • Nhanh chóng thay đổi chế độ ăn uống hàng ngày, chú ý dung nạp các thực phẩm nhiều vitamin, khoáng chất tốt cho cơ thể và não bộ. Đồng thời hạn chế các món ăn cay nóng, chiên xào nhiều dầu mỡ, những thực phẩm béo,….Đặc biệt không được uống rượu bia, hút thuốc, sử dụng các chất gây nghiện.
  • Nâng cao sức khỏe bằng các tập luyện thể dục thể thao ngay tại nhà. Tốt nhất chỉ nên áp dụng các bài tập đơn giản, nhẹ nhàng để giúp máu huyết lưu thông, não bộ được cân bằng, tinh thần thoải mái. Nên khuyến khích trẻ dành ra khoảng 30 phút mỗi ngày để đạp xe, chạy bộ, đi bộ, tập yoga, bơi lội, thiền để tâm trạng được ổn định hơn.
  • Rèn luyện thói quen ngủ trước 23 giờ mỗi ngày, tốt nhất nên ngủ đủ 8 tiếng để cơ thể được nghỉ ngơi, thư giãn.
  • Sắp xếp thời gian học tập và sinh hoạt hợp lý, tránh học quá sức.
  • Tích cực tham gia các hoạt động vui chơi, giải trí để cải thiện các mối quan hệ và giúp tâm trạng tốt hơn.
  • Ngâm mình trong nước ấm khoảng 15 phút mỗi ngày để thư giãn.
trầm cảm ở tuổi dậy thì
Phụ huynh nên đồng hành cùng với con trẻ, luôn động viên và tạo niềm tin để trẻ nỗ lực vượt qua chứng trầm cảm

Bên cạnh đó, người thân trong gia đình cũng nên đồng hành cùng trẻ để tiếp thêm cho trẻ nhiều động lực và hạn chế tình trạng chán nản, muốn bỏ cuộc.

  • Phụ huynh nên tạo nhiều điều kiện để trò chuyện, tâm sự cùng trẻ giúp trẻ tháo gỡ các khúc mắc trong lòng.
  • Không nên đặt mục tiêu cho trẻ quá cao, tránh gây áp lực và dành nhiều lời chê bai đối với trẻ ở tuổi dậy thì.
  • Đồng hành cùng trong các hoạt động hằng ngày và quá trình điều trị trầm cảm. Ngoài ra, cần chú ý động viên và tạo niềm tin để trẻ mau chóng đẩy lùi bệnh lý nguy hiểm này.
  • Trang bị cho trẻ các kiến thức cơ bản về tuổi dậy thì, đặc biệt là những kiến thức liên quan đến giới tính.
  • Giúp trẻ có nhiều điều kiện để tham gia các hoạt động vui chơi, tập thể mà trẻ thích.

Một số phụ huynh có thể phải đối mặt với vấn đề tâm lý khi trẻ được chẩn đoán trầm cảm, đặc biệt là với trẻ đã có các hành vi tự hủy hoại và nỗ lực tự sát. Trong trường hợp này, người thân cũng cần tham gia điều trị để ổn định tâm lý, từ đó trở thành chỗ dựa vững vàng để trẻ có động lực vượt qua chứng trầm cảm.

2. Sử dụng thuốc điều trị

Đối với những tình trạng bệnh trầm cảm nặng hơn, các dấu hiệu của bệnh hiện ở mức độ nghiêm trọng thì phải cần đến sự can thiệp của những loại thuốc chống trầm cảm. Phương pháp này cũng hỗ trợ tốt cho quá trình chữa bệnh, nó giúp cho các triệu chứng trầm cảm ở tuổi dậy thì được thuyên giảm đáng kể.

Tuy nhiên, hầu hết các loại thuốc điều trị đều có một số tác dụng phụ như buồn nôn, chóng mặt, mệt mỏi, suy giảm chức năng sinh lý,….Vì thế, gia đình cần cẩn trọng khi cho trẻ dùng thuốc và tuân thủ chỉ dẫn của bác sĩ về cách dùng, liều lượng. Tuyệt đối không được tự ý cho trẻ dùng thuốc, đồng thời không được tăng giảm liều dùng một cách tùy ý.

3. Áp dụng trị liệu tâm lý

Hầu hết các bậc phụ huynh sau khi biết được con mình đang mắc chứng bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì đều tìm đến phương pháp trị liệu tâm lý để điều trị. Cũng bởi đây là biện pháp được đánh giá cao về độ an toàn và tính hiệu quả. Các chuyên gia tâm lý sẽ sử dụng những kỹ thuật chuyên môn để trò chuyện, giao tiếp với trẻ, từ đó biết được nguyên nhân gây ra bệnh và dẫn cải thiện các triệu chứng trầm cảm một cách tự nhiên.

Bệnh nhân khi được áp dụng phương pháp này cũng dần hiểu được các hành vi, cảm xúc bất thường của mình. Từ đó tìm ra hướng giải quyết và khắc phục chúng một cách hiệu quả. Ngoài ra, trị liệu tâm lý cũng giúp trẻ cải thiện khả năng giao tiếp và học cách giải tỏa stress lành mạnh hơn.

test trầm cảm ở tuổi dậy thì
Trị liệu tâm lý là một trong những cách chữa bệnh trầm cảm ở tuổi dậy thì hiệu quả, an toàn

Đối với những trẻ sống trong gia đình không hạnh phúc, thiếu tình thương và sự quan tâm, gia đình cần tham gia trị liệu cùng để hiểu hơn về tâm lý của trẻ. Trong trường hợp này, trị liệu tâm lý giúp bố mẹ thay đổi quan điểm sai lầm, có cách giáo dục phù hợp và quan tâm trẻ đúng mực. Bên cạnh đó, chuyên gia cũng có thể cho trẻ trị liệu theo nhóm để thoải mái giãi bày suy nghĩ của bản thân và có thêm kinh nghiệm vượt qua chứng trầm cảm.

Nếu đang tìm cho cơ sở chuyên về tâm lý trị liệu, gia đình có thể căn nhắc về Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam (viết tắt là Tâm lý trị liệu NHC) – một trong các đơn vị hàng đầu về việc hỗ trợ cải thiện chứng trầm cảm, rối loạn lo âu,….bằng phương pháp trị liệu tâm lý.

VTV2 giới thiệu giải pháp Tâm lý trị liệu không dùng thuốc của Trung tâm NHC Việt Nam với chủ đề “Trầm cảm”:

Thông tin liên hệ Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam:

  • Cơ sở 1: Số 11 ngõ 83 Trần Duy Hưng, Trung Hoà, Cầu Giấy, Hà Nội
  • Cơ sở 2: Số 05 Lô 13A, Trung Yên 6, Yên Hoà, Cầu Giấy, Hà Nội
  • Cơ sở 3: Số 18 Phan Chu Trinh nối dài, Phường 13, Quận Bình Thạnh, TP Hồ Chí Minh
  • Hotline: 096 589 8008
  • Website: tamlytrilieunhc.com
  • Email: tamlytrilieunhc@gmail.com
  • Fanpage: fb.com/tamlytrilieunhc

Trầm cảm ở tuổi dậy thì là tình trạng xảy ra khá phổ biến và có thể gây nên nhiều hậu quả nghiêm trọng. Để kịp thời phát hiện và điều trị, gia đình cần có sự quan tâm đúng mực đến con cái. Bên cạnh các phương pháp điều trị, sự chăm sóc và giáo dục khoa học từ gia đình cũng giúp trẻ vượt qua chứng bệnh này, từ đó phát triển tinh thần và thể chất một cách lành mạnh.

Bình luận (46)

  1. Ng Thuỳ Vân says: Trả lời

    Con gái tôi 16 tuổi bị trầm cảm nên uống thuốc hay chữa như thế nào phù hợp nhất tôi ở Hưng Yên, cảm ơn!

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, nếu tình trạng con gái bạn ở mức nhẹ, mới bị thì bạn nên quan tâm và đưa con gái đi chơi hay làm một việc gì đó để thư giãn đầu óc, đồng thời kết hợp với thuốc để trị liệu, nhưng nếu tình trạng trở nên nặng hơn, bạn nên đưa đi trị liệu sớm. Để rõ tình trạng của con gái bạn, bạn có thể để lại số điện thoại hoặc gọi vào hotline của Trung tâm 096 589 8008 sẽ có chuyên gia hỗ trợ cho bạn

  2. Huynh Minh Phuong says: Trả lời

    Con mình cũng đang có dấu hiệu trầm cảm mà tôi không thể nào nói chuyện được với cháu. Mong các chuyên gia tâm lý giúp đỡ. Sđt tôi xin liên hệ ngoài giờ hành chính: 0965**3200

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, Trung tâm đã nhận được thông tin của bạn, sẽ có chuyên gia liên hệ hỗ trợ bạn sớm nhất.

  3. Hiếu Trần says: Trả lời

    Bên mình có trị liệu tâm lý cho học sinh cấp 3 không? cháu nhà tôi giờ học ở trường và học thêm khá nhiều có cách nào can thiệp được không? cháu từng bị bạo lực học đường nên tâm lý bất ổn đang rất cần giúp đỡ

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, tuổi cấp 3 Trung tâm có nhận trị liệu bạn nhé, để hỗ trợ tốt nhất cũng như đặt lịch để không phải chờ đợi, bạn có thể gọi vào hotline của Trung tâm 096 589 8008 hoặc để lại số điện thoại sẽ có chuyên gia liên hệ hỗ trợ bạn

  4. Dương Avenger says: Trả lời

    Cháu làm mấy bài test trên mạng thấy mình có biểu hiện trầm cảm giai đoạn 2 và gần sang 3 rồi ạ, nhưng bố mẹ cháu không biết, cũng không tin cháu bị trầm cảm đâu, bố mẹ cháu lúc nào cũng chỉ biết đi làm kiếm tiền

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, việc làm các bài test trên mạng cũng chưa thể khẳng định được bạn có mắc Trầm cảm hay không, để rõ tình trạng nhất bạn nên đến các Trung tâm có chuyên môn để chắc chắn nhất. Nếu bạn cần hỗ trợ, bạn có thể gọi vào hotline của Trung tâm 096 589 8008 hoặc để lại số điện thoại sẽ có chuyên gia liên hệ hỗ trợ bạn

  5. Amiga says: Trả lời

    Ở lớp em có 1 bạn lúc nào cũng thu mình không chơi với ai cả nhưng bạn ý học rất giỏi ạ. Lúc nào kiểm tra cũng được điểm cao. Vậy có phải bạn ý bị bệnh không ạ hay vì bạn ý thích thế ạ?

  6. Vũ Thị Giang says: Trả lời

    Tôi muốn chuyên gia tham vấn tình trạng cho con gái tôi, cháu từ lúc dậy thì rất hay cáu gắt, cãi bố mẹ, không chịu làm việc nhà, lúc nào cũng ở lỳ trong phòng

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, dựa vào thông tin bạn cung cấp Trung tâm nghi ngờ con bạn mắc phải chứng rối loạn cảm xúc, để rõ tình trạng nhất bạn có thể liên hệ hotline của Trung tâm 096 589 8008 hoặc để lại số điện thoại sẽ có chuyên gia liên hệ hỗ trợ bạn

      1. Nguyễn Trần Thị Bảo Ngọc says: Trả lời

        Chào bác sĩ con có những dấu hiệu của bệnh trầm cảm mong bác sĩ tư vấn giúp con sdt 0907758010

        1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

          Chào bạn, Trung tâm đã nhận thông tin của bạn và sẽ liên hệ hỗ trợ bạn trong thời gian sớm nhất.

  7. Ngô Ngọc Thương says: Trả lời

    Ở lớp đại học em có 1 bạn lúc nào cũng thu mình không chơi với ai cả nhưng bạn ý học rất giỏi ạ. Lúc nào kiểm tra cũng được điểm cao. Vậy có phải bạn ý bị bệnh không ạ hay vì bạn ý thích thế ạ?

    1. Trần Minh Khang says: Trả lời

      Có thể bạn ý không hợp ai nên vậy, hoặc là một con người ít nói và có chút nhút nhát

      1. Ngô Ngọc Thương says: Trả lời

        vâng, khi được hỏi bài bạn ý vẫn trả lời bình thường nhưng khi muốn nói chuyện bạn ý thường lảng tránh

    2. Phanh Vũ says: Trả lời

      Cũng có thể, nhiều bạn học thì giỏi thật nhưng tâm lý lại rất bất ổn

      1. Ngô Ngọc Thương says: Trả lời

        mấy lần em muốn làm thân, rủ đi chơi vì nghĩ bạn ấy không ai chơi nên muốn bạn nhập hội mình mà không được

    3. Đặng Thị Định says: Trả lời

      nghe chừng có vẻ khá giống trầm cảm nhỉ, những người mắc trầm cảm họ cũng thường khá giỏi giang, nhưng lại bị nhiều cú sốc

    4. Phạm Thị Ngọc Ánh says: Trả lời

      nếu thực sự quan tâm hãy tìm hiểu từ gia đình bạn ấy, bạn sẽ có câu trả lời đó

  8. Lê Đức Dư says: Trả lời

    tầm độ tuổi này hay vướng vào chuyện yêu đương lắm, trầm cảm từ đây chứ đâu

    1. Đinh Như Quỳnh says: Trả lời

      học sinh giờ học chả lo học suốt ngày yêu với đương, hơn cả người lớn, đến người lớn còn khó tránh khỏi trầm cảm huống chi ở tuổi ăn học

    2. Lưu Hà My says: Trả lời

      yêu đương không được, bố mẹ ngăn cấm bắt học thì nổi đóa lên, ngay như trường hợp tầng dưới chung cư chỗ tôi, năm cuối cấp 3 chuẩn bị thi đại học rồi mà chả chịu học hành, thấy suốt ngày nội bộ gia đình cãi nhau vì con, rồi đánh mắng con, con thì cứ nhơn nhơn kệ, vẫn cứ yêu đương nhăng nhít lên, sau vì chắc là không chịu đựng được cảnh ngày nào cũng phải to tiếng vì con nên đã chuyển nhà chỗ khác không biết đi đâu, giờ ra sao rồi

    3. Diệu Hoa says: Trả lời

      giờ học sinh yêu sớm lắm, mới tí tuổi đã vợ vợ chồng chồng rồi, nghe vậy nghĩ lại mình đã già rồi, thế hệ đã thay đổi nhiều quá

    4. Hoàng Bảo Nam says: Trả lời

      10 lớp thì có thể có khoảng 2-3 lớp có em mắc phải, giờ nhiều lắm

  9. Trần Thị Anh Đào says: Trả lời

    trầm cảm độ tuổi dậy thì này có dễ chữa không mọi người nhỉ

    1. Lục Huyền says: Trả lời

      độ tuổi học hỏi khó chữa hơn người trường thành bạn ạ

    2. Đỗ Khắc Tùng says: Trả lời

      cũng khó để nói là dễ hay không, tùy từng người thôi bạn

  10. Nguyễn Hà Vân says: Trả lời

    Trung tâm cho mình hỏi, nếu trị liệu trầm cảm sẽ mất khoảng bao lâu là khỏi?

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, tùy từng tình trạng mà Trung tâm sẽ đưa ra giải pháp trị liệu và thời gian phù hợp. Để tư vấn tốt nhất cho bạn, bạn có thể để lại số điện thoại hoặc gọi vào hotline của Trung tâm 096 589 8008 sẽ có chuyên gia hỗ trợ cho bạn

  11. Trần Kiều Trinh says: Trả lời

    tầm tuổi con cái dậy thì nên quan tâm con nhiều hơn, đa số các ông bố bà mẹ chỉ cắm đầu vào công việc, rồi quan hệ bạn bè này nọ, còn cứ nghĩ kiểu con cái lớn rồi kệ nó đâm ra bất ổn tâm lý cũng không biết

    1. Huỳnh Thị Kim Thủy says: Trả lời

      bác nói câu chí mạng cho các phụ huynh nhỉ, đúng luôn

    2. Ngọc Chíp says: Trả lời

      nói rất hay, thấm!

  12. Nguyễn Linh says: Trả lời

    Em năm nay 16 tuổi. Luôn luôn cảm thấy mệt mỏi , buồn bã , cùng với áp lực học hành , ko muốn tiếp xúc với ai , thường xuyên mất ngủ , lúc nào cũng cảm thấy mk vô dụng , gia đình luôn tạo áp lực , trong đầu lúc nào cũng nghĩ đến những tình huống tiêu cực nhất với mình , như vậy có phải bị trầm cảm không ạ, mong Trung tâm giúp đỡ

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, Trung tâm thấy bạn có nhiều biểu hiện tâm lý bất ổn nhưng Trung tâm cần một tham vấn tâm lý để xác định chính xác vấn đề của bạn. Bạn cũng nên chia sẻ vấn đề của mình với ba mẹ để gia đình biết và hỗ trợ. Để được tư vấn chi tiết hơn hoặc đặt lịch tham vấn, bạn vui lòng để lại thông tin tại đây https://tamlytrilieunhc.com/dat-lich-hen hoặc liên hệ hotline: 096 589 8008 để được các chuyên gia tâm lý hỗ trợ nhanh nhất. Chúc bạn bình an!

  13. Cao Văn Toàn says: Trả lời

    Tôi năm nay 19 tuổi. Tôi thấy mình có nhiều biểu hiện trầm cảm. Ngại va chạm nơi ồn ào, đông đúc, ngại giao tiếp, ngồi với bạn bè gia đình ít nói kiểu tự ti không biết nói gì, sợ nói ko hay không ai nghe. Thích ở một mình ôm điện thoại máy tính trong phòng một mình, tinh thần lúc nào cũng mệt mỏi, uể oải, hay lo nắng sợ hãi, không biết mục tiêu tương lai là gì, không biết tương lai đi về đâu. Làm cái gì cũng vụng về không biết bắt đầu từ đâu, cuộc sống giống như không còn gì hứng thú đối với bản thân nữa, cảm giác mình vô dụng lại tư ti, ăn mặc cũng tự ti sợ cái nhìn của mọi người cười nhạo, sợ cái nhìn của xã hội đối với tất cả việc làm hành động của bản thân. Tự ti mặc cảm với hoàn cảnh. Liệu đây có phải là dấu hiệu Trầm Cảm không ? Tôi bị các dấu hiệu từ đợt bắt đầu lên cấp 3, đi học xa nhà nhưng nhẹ hơn giờ rất nhiều, thời gian gần đây, tôi thấy mình không ổn chút nào

    1. Tường Minh says: Trả lời

      Có thể bạn bị trầm cảm thật rồi. Bạn mình trước bị trầm cảm cũng có nhiều dấu hiệu giống bạn, đi học lúc nào cũng ngồi một mình ở bàn cuối, học xong là về luôn, ko tham gia các hoạt động khác gì cả, cứ lầm lì, ít nói, thiếu tự tin, hay sợ đám đông. Lúc đầu bọn mình chỉ nghĩ là tính bạn đó thế nên kệ thôi. Sau có lần bạn ấy tự tử không thành đi viện, cô giáo cử đại diện qua thăm mới biết là bạn ấy bị trầm cảm. bố mẹ ly hôn từ nhỏ, bạn ấy ở vs bố, bố bận làm ăn kiếm tiền nên ko quan tâm, bạn ấy cũng có nhiều mâu thuẫn vs bố, nhiều tổn thương, tự ti từ việc ba mẹ ly hôn hồi nhỏ nên lớn lên thành trầm cảm lúc nào ko hay. Sau bạn ấy đi trị liệu tâm lý xong thấy khác hẳn, không phải là quá hòa đồng nhưng mặt cũng vui vẻ hơn, dễ kết bạn hơn, năng nổ hơn nhiều, bạn ấy cũng kể là bố mẹ bạn ấy đợt này quan tâm hơn. Nên mình nghĩ bạn cứ đến tham vấn tâm lý ở đây vấn đề của mình thế nào, đưa cả bố mẹ đến thì càng tốt.

      1. Trương Định says: Trả lời

        chữa trầm cảm cho dậy thì dùng phương pháp tâm lý trị liệu chuẩn rồi, người chưa trưởng thành dùng thuốc không tốt. Bạn nào cần tham khảo bài viết này nhé https://tamlytrilieunhc.com/vtv2-gioi-thieu-giai-phap-tri-lieu-tram-cam-khong-dung-thuoc-cua-trung-tam-nhc-viet-nam-16067.html

    2. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, Trung tâm thấy bạn có nhiều biểu hiện tâm lý bất ổn nhưng Trung tâm cần một tham vấn tâm lý để xác định chính xác vấn đề của bạn. Để được tư vấn chi tiết hơn hoặc đặt lịch tham vấn, bạn vui lòng để lại thông tin tại đây https://tamlytrilieunhc.com/dat-lich-hen hoặc liên hệ hotline: 096 589 8008 để được các chuyên gia tâm lý hỗ trợ nhanh nhất. Chúc bạn luôn vui khỏe!

  14. Hương Hà says: Trả lời

    Con cái bây giờ càng lớn càng hư, không nghe lời ba mẹ gì cả, nói một câu không vui là lên nhà đóng cửa sầm vào. chả giao lưu bạn bè, cũng chả phấn đầu học hành gì cả, toàn đánh game cả đêm thôi.

  15. Nhật Anh says: Trả lời

    Em đang học lớp 11 và được bố mẹ định hướng vào trường đại học lớn nhưng thực sự em thấy áp lực quá. em cũng cố gắng học hành rồi nhưng em thấy mình không có khả năng đạt được điểm cao, em thấy mình thực sự vô dụng. Nhưng ko đỗ vào đại học lớn được thì ba mẹ em ko cho em lên thành phố học, phải đi làm công nhân, em ko muốn như vậy nên em cũng gắng thức khuya dậy sớm để học rồi nhưng kết quả ko được tốt. Thời gian gần đây em thường xuyên bị khó thở, cảm thấy không có năng lượng, ko có tinh thần, huyết áp tụt, mệt mỏi, đau nửa đầu, có phải do em bị áp lực học tập quá nhiều không? có khi nào em bị trầm cảm rồi không ạ

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, có thể áp lực học hành đã khiến bạn căng thằng, mệt mỏi trong một thời gian dài gây ra các triệu chứng trên. Để được tư vấn chi tiết hơn hoặc đặt lịch tham vấn, bạn vui lòng để lại thông tin tại đây https://tamlytrilieunhc.com/dat-lich-hen hoặc liên hệ hotline: 096 589 8008 để được các chuyên gia tâm lý hỗ trợ nhanh nhất. Chúc bạn bình an!

  16. Thương Mến says: Trả lời

    bắt đầu từ hai năm trước, em bị rụng tóc rất là nhiều và em thường xuyên cảm thấy mình vô dụng. khi có những sai lầm xảy ra, em dường như không thể nén cơn giận muốn trút vào bản thân. những lúc như thế, em thường tự làm đau bản thân. và khi làm những test trầm cảm trên mạng thì em thấy rất lo bởi vì điểm stress của em cao. em hay bị đổ mồ tay. khi học tập thì em cảm thấy rất sợ bị trêu chọc, sợ thể hiện cái sai của mình. em bị mất tập trung trong học tập như trước đây. em không hoàn toàn có ý định muốn tự xác nhưng em lại mong muốn làm con người ở một thế giới khác. dẫu thế em vẫn có phương tiện giải trí, em vẫn vui cười bình thường. nhưng đôi khi em lại cảm thấy buồn và tự trách rất nhiều, em so sánh bản thân với các bạn. em cảm thấy mình không giúp gì được cho bản thân và gia đình, hơn nữa em cũng bị mất động lực học tập và trí nhớ kém hơn. liệu em có dấu hiệu bị trầm cảm không ạ?

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, Trung tâm nhận thấy bạn có nhiều dấu hiệu sức khỏe tinh thần không tốt. Để có kết luận chính xác nhất, bạn có thể đặt lịch tham vấn tâm lý cùng các chuyên gia tâm lý trị liệu hàng đầu của chúng tôi tại link này: https://tamlytrilieunhc.com/dat-lich-hen hoặc liên hệ hotline của Trung tâm để được tư vấn chi tiết hơn: 096 589 8008. Chúc bạn luôn an vui, khỏe mạnh!

  17. Đinh Hà Vy says: Trả lời

    Em năm nay 13 tuổi cảm thấy hay áp lực và thường xuyên nghĩ đến việc tự tử và hay cảm thấy mình vô dụng ko nt đó có phải trầm cảm ko bác sĩ?

    1. Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC Việt Nam says: Trả lời

      Chào bạn, dựa vào thông tin bạn cung cấp thì cũng chưa thể khẳng định được rằng bạn có mắc trầm cảm hay không nhưng việc thường xuyên thấy áp lức và suy nghĩ đến việc tự tử thì bạn đang gặp phải một bất ổn tâm lý nào đó. Để có thể đưa ra kết luận cho bạn cần có một buổi tham vấn với chuyên gia mới có thể hiểu rõ vấn đề của bạn. Để hỗ trợ tốt nhất cho bạn, bạn có thể để lại số điện thoại hoặc gọi điện đến hotline Trung tâm 096 589 8008 để được tư vấn chi tiết nhất bạn nhé.

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *